ΕΞΟΣΤΩΣΕΙΣ

Bunions

Εισαγωγή

Η εξόστωση είναι ένα επώδυνο οστικό έπαρμα που αναπτύσσεται συχνότερα στο εσωτερικό του ποδιού στην μετακαρποφαλαγγική άρθρωση του μεγάλου δακτύλου. Αναφέρεται συχνά και ως κότσι, βλαισός μέγας δάκτυλος ή hallux valgus.

Οι εξοστώσεις αναπτύσσονται αργά. Η μηχανική πίεση στην άρθρωση του μεγάλου δάκτυλου το αναγκάζει να κλίνει προς το δεύτερο δάκτυλο. Με την πάροδο του χρόνου, η φυσιολογική δομή του οστού αλλάζει, με αποτέλεσμα την ανάπτυξη της παραμόρφωσης, η οποία σταδιακά αυξάνεται και μπορεί να καταστεί αρκετά επώδυνη και να δυσχεραίνει τη βάδιση και την υπόδηση.

Ο καθένας μπορεί να αναπτύξει την πάθηση, αλλά είναι σαφώς πιο συχνή στις γυναίκες. Πολλές γυναίκες φορούν στενά παπούτσια που συμπιέζουν τα δάχτυλα των ποδιών – κάτι που το καθιστά πιο πιθανό να αναπτυχθεί, να επιδεινωθεί και να προκαλέσει επώδυνα συμπτώματα.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο πόνος υφίεται φορώντας πλατύτερα παπούτσια με επαρκή χώρο στα δάχτυλα και χρησιμοποιώντας άλλες απλές θεραπείες για τη μείωση της πίεσης στο μεγάλο δάκτυλο.

Πολλές φορές αναπτύσσεται και στα δύο πόδια.

Ανατομία

Το μεγάλο δάχτυλο αποτελείται από δύο αρθρώσεις. Η μεγαλύτερη είναι η μεταταρσοφαλαγγική άρθρωση (MTP), όπου το πρώτο μακρύ οστό του ποδιού (μετατάρσιο) συναντά το πρώτο οστό του δακτύλου (φάλαγγα).

Οι εξοστώσεις αναπτύσσονται στην άρθρωση αυτή.

Περιγραφή

Η εξόστωση σχηματίζεται όταν τα οστά που αποτελούν την άρθρωση κινούνται εκτός ευθυγράμμισης: το μακρύ μετατάρσιο μετατοπίζεται προς το εσωτερικό του ποδιού και τα οστά των φαλαγγών του μεγάλου δακτύλου προς το δεύτερο δάχτυλο. Η άρθρωση διογκώνεται και προεξέχει από το εσωτερικό του μπροστινού ποδιού.

Η διευρυμένη άρθρωση συχνά φλεγμαίνει, έτσι στο εσωτερικό του ποδιού συνήθως υπάρχει ερυθρότητα και οίδημα.

Πρόοδος νόσου

Οι εξοστώσεις ξεκινούν σταδιακά, αλλά συνήθως χειροτερεύουν με την πάροδο του χρόνου (ειδικά εάν το άτομο συνεχίζει να φορά στενά παπούτσια). Επειδή η άρθρωση κάμπτεται με κάθε βήμα, όσο μεγαλύτερη γίνεται η παραμόρφωση, τόσο πιο οδυνηρό και δύσκολο μπορεί να γίνει το περπάτημα.

Ένα προχωρημένο κότσι μπορεί να αλλάξει σημαντικά την εμφάνιση του ποδιού. Σε σοβαρές περιπτώσεις, το δάχτυλο του ποδιού μπορεί να γείρει μέχρι να εφιππεύσει το δεύτερο δάκτυλο. Η πίεση από το μεγάλο δάκτυλο μπορεί να εξαναγκάσει το δεύτερο να παρεκτοπισθεί και αυτό, προκαλώντας την επαφή του με το τρίτο δάκτυλο. Μπορεί να αναπτυχθούν κάλοι στα σημεία όπου τα δάκτυλα τρίβονται το ένα με το άλλο, προκαλώντας επιπλέον δυσφορία και δυσκολία στο περπάτημα

Προβλήματα ποδιών που σχετίζονται με εξοστώσεις

Σε ορισμένες περιπτώσεις, μια διευρυμένη άρθρωση μπορεί να οδηγήσει σε θυλακίτιδα, μια οδυνηρή κατάσταση στην οποία ο σάκος (αρθρικός θύλακος) που είναι κοντά στο οστό φλεγμαίνει. Μπορεί επίσης να οδηγήσει σε χρόνιο πόνο και αρθρίτιδα εάν ο λείος αρθρικός χόνδρος που καλύπτει την άρθρωση καταστραφεί από την άρθρωση.

Νεανικές εξοντώσεις

Εκτός από την κοινή εξόστωση, υπάρχουν και άλλοι τύποι. Όπως υποδηλώνει το όνομα, εξοστώσεις που εμφανίζονται σε νέους ονομάζονται νεανικές ή εφηβικές αφού συχνότερα στην εφηβεία παρατηρούνται. Αυτό είναι πιο συχνό σε κορίτσια ηλικίας 10 έως 15 ετών.

Ενώ μια εξόστωση σε έναν ενήλικα συχνά περιορίζει την κίνηση στην άρθρωση, ένα νεαρό άτομο με το ίδιο πρόβλημα μπορεί κανονικά να μετακινήσει το μεγάλο δάκτυλο πάνω και κάτω. Ωστόσο, είναι εξίσου οδυνηρό και υπάρχουν προβλήματα υπόδησης.

Σε αντίθεση με τους ενήλικες, όπου η κατάσταση συνήθως σχετίζεται και με τη μακροχρόνια χρήση στενών υποδημάτων, οι εφηβικές περιπτώσεις είναι συχνά γενετικά εξαρτώμενες με κληρονομική προδιάθεση

BUNIONETTE

Η παραμόρφωση εμφανίζεται στην εξωτερική πλευρά του ποδιού κοντά στη βάση του μικρού δακτύλου. Αν και βρίσκεται σε διαφορετικό σημείο σε σχέση με τον κλασσικό βλαισό μέγα δάκτυλο, μοιάζει πολύ με αυτό. Μπορεί να εμφανισθεί και θυλακίτιδα καθώς και τύλος (κάλος) πάνω στην παραμόρφωση. Πρόκειται ουσιαστικά για την ίδια πάθηση σε διαφορετικό δάκτυλο αναλόγου μεγέθους.

Αιτοπαθογένεση

Μπορεί να προκληθούν από:

Συμπτωματολογία

Εκτός από την οφθαλμοφανή παραμόρφωση του ποδιού, τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν:

Κλινική εξέταση

Ο γιατρός θα σας ρωτήσει για το ιατρικό σας ιστορικό, τη γενικότερη κατάσταση υγείας και τα συμπτώματά σας και θα εξετάσει ενδελεχώς το πόδι σας. Αν και ο γιατρός σας σαφέστατα θα είναι σε θέση να διαγνώσει κλινικά την κατάσταση με βάση τα συμπτώματά σας και την εμφάνιση του ποδιού σας, εν τούτοις, θα ζητήσει και τη διενέργεια ακτινογραφιών για να μελετήσει καλύτερα την παραμόρφωση.

Απεικονιστική μελέτη

Οι ακτινογραφίες παρέχουν εικόνες πυκνών δομών, όπως το οστό. Μια ακτινογραφία θα επιτρέψει στον γιατρό σας να ελέγξει την ευθυγράμμιση των ποδιών σας και να αναζητήσει τη βλάβη στις προσβεβλημένες αρθρώσεις.

Η ευθυγράμμιση των οστών των ποδιών σας αλλάζει όταν στέκεστε ή κάθεστε. Ο γιατρός σας θα κάνει ακτινογραφία ενώ στέκεστε για να δείτε πιο ξεκάθαρα την κακή ευθυγράμμιση των οστών του ποδιού σας. Θα χρησιμοποιήσει τις ακτινογραφίες για να προσδιορίσει πόσο σοβαρή είναι η παραμόρφωση απεικονιστικά και πώς καλύτερα να τη διορθώσει.

Συντηρητική Θεραπεία

Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο πόνος από τις εξοστώσεις αντιμετωπίζεται και χωρίς χειρουργική επέμβαση. Παρόλο που η μη χειρουργική θεραπεία δεν μπορεί στην πραγματικότητα να αντιστρέψει την παραμόρφωση, μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του πόνου και να αποτρέψει την επιδείνωση.

Αλλαγή Υποδημάτων

Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων, ο πόνος μπορεί να αντιμετωπιστεί με επιτυχία επιλέγοντας παπούτσια που ταιριάζουν σωστά και δεν συμπιέζουν τα δάχτυλα των ποδιών. Μερικά παπούτσια μπορούν να τροποποιηθούν διευρύνοντας τα για να χαλαρώσουν οι περιοχές που ασκούν πίεση στα δάχτυλα των ποδιών σας. Ο γιατρός σας μπορεί να σας δώσει πληροφορίες σχετικά με τη σωστή εφαρμογή των παπουτσιών και τον τύπο αυτών που θα ήταν τα καλύτερα για εσάς. Δείτε παρακάτω την ενότητα Συμβουλές για σωστή εφαρμογή παπουτσιών.

Προστατευτικά Ένθετα

Τα προστατευτικά επιθέματα μπορούν να βοηθήσουν στην προστασία της επώδυνης περιοχής. Φροντίστε να τα δοκιμάσετε αρχικά για ένα μικρό χρονικό διάστημα. Το μέγεθος του επιθέματος μπορεί να αυξήσει την πίεση στο δέρμα πάνω στην εξόστωση. Αυτό θα μπορούσε να επιδεινώσει τον πόνο σας αντί να τον μειώσει.

Ορθωτικά & Άλλα

Για να μειωθεί η πίεση σε διάφορα σημεία του ποδιού σας, ο γιατρός μπορεί να σας συστήσει να φοράτε κάποια ένθετα ειδικά κατασκευασμένα. Μπορούν επίσης να τοποθετηθούν αποστάτες μεταξύ των δακτύλων σας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ένας νυχτερινός νάρθηκας που τοποθετεί το δάκτυλό σας σε μια πιο ευθεία θέση μπορεί να βοηθήσει στην ανακούφιση του πόνου.

Παγοθεραπεία

Η εφαρμογή πάγου αρκετές φορές την ημέρα για 20 λεπτά κάθε φορά μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του οιδήματος. Μην εφαρμόζετε πάγο απευθείας στο δέρμα σας.

Φάρμακα

Τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα όπως η ιβουπροφαίνη και η ναπροξένη μπορούν να βοηθήσουν στην ανακούφιση του πόνου και στη μείωση του οιδήματος επίσης.

Συμβουλές Σωστής Εφαρμογή Υποδημάτων

Επειδή τα παπούτσια με κακή εφαρμογή είναι μια κοινή αιτία παραμορφώσεων στο πόδι και μπορεί ακόμα και να επιδεινώσουν ένα υπάρχον πρόβλημα, είναι σημαντικό να είστε σίγουροι ότι τα παπούτσια σας ταιριάζουν σωστά. Σε γενικές γραμμές, διαλέγετε παπούτσια με φαρδύ πρόσθιο τμήμα με ευρύ άνοιγμα και μαλακά πέλματα. Αποφύγετε τα παπούτσια που είναι πολύ κοντά και σφιχτά με στενό πρόσθιο τμήμα, και εκείνα με ψηλά τακούνια. Τα ψηλοτάκουνα παπούτσια ασκούν μεγαλύτερη πίεση στο μπροστινό μέρος των ποδιών και αυξάνουν την πιθανότητα προβλημάτων ή τραυματισμού στα πόδια.

Οι παρακάτω συμβουλές θα σας βοηθήσουν να επιλέξετε ένα κατάλληλο παπούτσι:

Πότε χρειάζεται χειρουργική επέμβαση;

Ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει χειρουργική επέμβαση εάν, μετά από μια χρονική περίοδο, έχετε πόνο και δυσκολία στο περπάτημα παρά τις αλλαγές στα υποδήματα και άλλες μη χειρουργικές θεραπείες. Η χειρουργική επέμβαση ευθυγραμμίζει τα οστά, τους συνδέσμους, και τους τένοντες έτσι ώστε το μεγάλο δάκτυλο να μπορεί να επιστρέψει στη σωστή του θέση.

Υπάρχουν αρκετές χειρουργικές επεμβάσεις για τη διόρθωση των εξοστώσεων. Αν και πολλές τεχνικές γίνονται την ίδια ημέρα χωρίς παραμονή στο νοσοκομείο, η μακροχρόνια ανάρρωση είναι συχνή μετά από οποιαδήποτε χειρουργική επέμβαση. Ιδιαίτερα θετικά είναι τα τελευταία χρόνια τα σχόλια για την διαδερμική χειρουργική αυτών των παραμορφώσεων.

Δεν συνιστάται γενικά χειρουργική επέμβαση για την διόρθωση ενός εφηβικού ποδιού, εκτός εάν προκαλεί υπερβολικό πόνο που δεν βελτιώνεται με την αλλαγή των υποδημάτων ή με την προσθήκη ορθοτικών. Εάν ένας έφηβος υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση, ιδιαίτερα πριν φτάσει στη σκελετική του ωριμότητα, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα υποτροπής.

Μάθετε περισσότερα για τη χειρουργική επέμβαση: Διαδερμική Χειρουργική Παραμορφώσεων Άκρου Ποδός